Jeneratör ve UPS Montajında Nelere Dikkat Edilir?

Yayın tarihi: 11 Kasım 20265 dk okumaYazar: Hizmy ekibi

rehber
ups montaji
kesintisiz guc kaynagi
jenerator servisi
transfer panosu
aku testi

Kesintisiz güç kaynağı, elektrik kesildiğinde sunucuyu, kasa terminalini veya üretim hattını kapatmadan devam ettiren sistemdir. Ancak cihazın kutusunda yazan tek bir güç değeri, hangi UPS'in alınacağını söylemez. Belirleyici olan, beslenecek yükün gerçek çekişi, kalkış akımları, istenen süre ve jeneratörle kurulacak ilişkidir. Yanlış seçilmiş bir UPS ya yetersiz kalır ya da sürekli boşta çalışarak bataryasını erken tüketir.

Yük listesi ve talep gücü

İş, ekipman listesinin çıkarılmasıyla başlar: sunucu, ağ anahtarı, depolama, kasa, kamera kayıt cihazı, aydınlatma, üretim makinesi. Her cihazın etiketinde yazan güç değil, gerçek çekişi esas alınır; etiket değeri çoğu zaman üst sınırdır. Cihazların aynı anda çalışma durumu da ayrıca değerlendirilir: hepsinin toplamını almak, gereğinden büyük bir UPS seçilmesine yol açar. Buna karşılık genişleme payı bırakılmalıdır. Bilgisayar grubu ile motor yüklü ekipman aynı UPS'e bağlanacaksa, motorların kalkışta çektiği akımın UPS çıkışını zorlayacağı hesaba katılır.

kVA ile kW ayrımı

UPS etiketleri genellikle görünür güç (kVA) üzerinden verilir; beslenen cihazların çektiği ise gerçek güçtür (kW). İkisi arasındaki ilişki güç katsayısıdır. Güç katsayısı düşük bir yük grubu, kVA değeri yeterli görünen bir UPS'i yine de zorlayabilir. Bu nedenle üreticinin verdiği çıkış güç katsayısı ile yükün katsayısı karşılaştırılır. Günümüzde güç katsayısı düzeltmeli güç kaynakları yaygın olsa da, eski tip adaptör ve motorlar hâlâ düşük katsayıyla çalışır. Teklif karşılaştırırken kVA ve kW değerlerinin ikisinin de yazılmasını isteyin.

Batarya grubu ve otonomi

Otonomi, yani kesintide kaç dakika ayakta kalınacağı, doğrudan batarya sayısıyla ilgilidir. Bu süre; güvenli kapanma için mi, yoksa jeneratör devreye girene kadar mı gerektiğine göre belirlenir. Batarya grubu seri bağlanarak gerekli gerilimi, paralel bağlanarak kapasiteyi oluşturur; karışık bağlantıda bir blok ters bağlanırsa grubun tamamı zarar görür. Aynı grupta farklı yaşta veya farklı kapasitede blok kullanılmaz. Batarya sıcaklığı arttıkça beklenen ömür kısalır; bu nedenle batarya odasının havalandırması ve sıcaklığı cihaz kadar önemlidir. Kurşun-asit, jel ve lityum seçenekleri arasında yer ihtiyacı, ağırlık, şarj davranışı ve ilk yatırım farkı vardır.

Şarj ve batarya yönetimi

Şarj cihazı, kesinti sonrası bataryayı makul sürede doldurmalı ama akımı gereğinden yüksek tutmamalıdır. Sürekli yüksek sıcaklıkta şarj, blokların şişmesine ve kapasite kaybına yol açar. Akü testi yalnızca voltaj okumakla yapılmaz; yük altında değerlendirme ve blok bazında iç direnç ölçümü gerekir. Bir blok zayıfladığında grup voltajı doğru görünür ama otonomi düşer. Devreye almada yapılan yük testi, gerçek süreyi ölçmenin en sağlıklı yoludur; test sırasında batarya sıcaklığı ve hücre gerilimleri kaydedilir.

Transfer panosu ve geçiş

Kesinti anında yükün UPS'e, kesinti uzadığında jeneratöre geçmesi transfer panosuyla yönetilir. Geçiş süresi, beslenen cihazın tolere edebileceği süreden kısa olmalıdır; hassas cihazlarda kesintisiz geçiş yapan çift dönüşümlü yapı tercih edilir. Nötr hattının anahtarlanıp anahtarlanmayacağı, topraklama düzenine göre baştan kararlaştırılır; yanlış nötr düzeni kaçak akım cihazlarını gereksiz açtırır. Transfer panosunda mekanik kilit bulunmalı, UPS çıkışı ile şebeke aynı anda devreye girememelidir. Pano etiketlenir, besleme kaynağı ve yön okları görünür olur.

Jeneratörle birlikte çalışma

Jeneratör, UPS'i besleyen kaynak olduğunda iki cihazın uyumu ayrıca kontrol edilir. Jeneratör gücü, UPS'in şarj yükü ve kalkış akımı hesaba katılarak seçilir; sadece UPS'in etiket gücüne bakmak yetersizdir. Küçük jeneratör, UPS'i şarj ederken dalgalanma yapar ve gerilim oynar; bu durumda UPS sık sık bataryaya döner. Jeneratörün frekans ve gerilim kararlılığı, UPS'in giriş toleransıyla karşılaştırılır. Ayrıca jeneratörün yakıt deposu, otomatik çalışma paneli, soğutma havası ve egzoz çıkışı düzenlenir. Egzozun bina içine veya havalandırma girişine yakın verilmesi hem can güvenliği hem cihaz sağlığı açısından uygun değildir.

Topraklama ve harmonikler

UPS çıkışındaki topraklama düzeni, yükün gövde topraklamasıyla birleşir; ayrı bir topraklama çubuğu oluşturmak, iki nokta arasında gerilim farkı doğurur. Kesintisiz güç kaynakları ve anahtarlamalı güç kaynakları harmonik üretir. Harmonikler, nötr iletkeninde akım birikmesine ve transformatörün ısınmasına yol açar. Sistemde büyük harmonik kaynağı varsa, UPS seçiminde bu durum belirtilmeli ve gerekirse filtre çözümü konuşulmalıdır. Kompanzasyon panosuyla aynı hatta çalışacak sistemlerde rezonans ihtimali de değerlendirilir.

Yerleşim, havalandırma ve ses

UPS, çevresinde bakım için boşluk bırakılacak şekilde yerleştirilir; ısı üreten cihazın üstüne raf konmaz. Oda sıcaklığı yükseldikçe batarya ve elektronik kart yorulur; klima arızası durumunda ne yapılacağı önceden düşünülür. Jeneratör için titreşim takozu, ses yalıtımı ve komşu parselle mesafe konuları montaj öncesi konuşulur. Egzoz borusunun yalıtımı, yakıt hattının çelik boru ile korunması ve yakıt doldurma ağzının güvenli konumu uygulamanın parçasıdır.

Devreye alma ve yük testi

Kurulum sonrası UPS, bataryasız olarak şebeke üzerinden çalıştırılır; çıkış gerilimi ve frekansı ölçülür. Ardından batarya grubu devreye alınır ve kontrollü yük testi yapılır. Testte gerçek süre, batarya sıcaklığı, hücre gerilimleri ve şarj akımı kaydedilir. Jeneratör otomatik çalıştırılarak transfer süresi ölçülür, geri dönüş de kontrol edilir. Klemens sıkılıkları torkla doğrulanır, termal kamera ile bağlantı noktaları taranır. Teslimde tek hat şeması, batarya bağlantı şeması, test tutanağı ve bakım takvimi verilir.

Ustaya sorulacak sorular

Yük listesini hangi ölçümle çıkardınız, eş zamanlılığı nasıl değerlendirdiniz?
Seçtiğiniz UPS'in kVA ve kW değerleri ne, yükün güç katsayısıyla uyumlu mu?
Otonomi kaç dakika ve bu süre hangi senaryoya göre hesaplandı?
Batarya grubu kaç blok, hangi sıcaklıkta çalışacak?
Jeneratörle geçiş süresi ve nötr düzeni nasıl kurulacak?
Devreye almada hangi testleri yapıp tutanak vereceksiniz?

Teklif ve mutabakat

Teklif; UPS, batarya grubu, batarya dolabı, transfer panosu, kablolama, jeneratör bağlantısı ve devreye alma testi olarak ayrılmalıdır. Batarya adedi ve modeli, otonomi süresi, test kapsamı ve bakım sıklığı yazılmalıdır. "Batarya dahil" ifadesi yetmez; kaç blok ve hangi kapasitede olduğu belirtilmelidir. Hizmy üzerinden gelen tekliflerde fiyatı usta belirler; platform komisyon almaz, ustalar günde üç teklif hakkıyla çalışır. Kapsamı yazılı mutabakat kaydına bağlamak, sonradan eklenen kablo ve pano kalemlerini netleştirir.

Jeneratör ve UPS hizmetini jeneratör ve UPS servisi sayfasından inceleyebilir, kalemler için jeneratör ve UPS montajı fiyatları sayfasına bakabilirsiniz. Talebinizi jeneratör ve UPS ilanı ile oluşturabilirsiniz.